Wrzesień to miesiąc, w którym poznajemy dwie kluczowe wartości wpływające na koszty prowadzenia firmy w kolejnym roku: wysokość płacy minimalnej oraz prognozowane przeciętne wynagrodzenie, od którego zależą składki ZUS przedsiębiorców. Znamy już kwoty na 2027 rok — i dla wielu firm oznaczają one konieczność aktualizacji budżetów.
Płaca minimalna 2027: 4950 zł brutto
Ponieważ Rada Dialogu Społecznego nie wypracowała wspólnego stanowiska, o wysokości minimalnego wynagrodzenia zdecydowała Rada Ministrów w drodze rozporządzenia. Od 1 stycznia 2027 r.:
- minimalne wynagrodzenie za pracę wyniesie 4950 zł brutto — wzrost o 144 zł (ok. 3%) wobec obowiązujących w 2026 r. 4806 zł,
- minimalna stawka godzinowa dla umów zlecenia wzrośnie do 32,30 zł brutto.
Warto przypomnieć, że związki zawodowe postulowały podwyżkę do co najmniej 5200 zł, a organizacje pracodawców — znacznie niższą. Ostateczna kwota jest bliższa oczekiwaniom pracodawców, ale i tak przekłada się na realny wzrost kosztów pracy.
Co wzrost płacy minimalnej oznacza dla pracodawców?
Podwyżka najniższej krajowej to nie tylko wyższe pensje zasadnicze. Od płacy minimalnej zależy szereg innych świadczeń i limitów, m.in.:
- dodatek za pracę w porze nocnej,
- minimalna podstawa wymiaru zasiłku chorobowego,
- kwoty wolne od potrąceń z wynagrodzenia,
- maksymalna wysokość odprawy przy zwolnieniach grupowych.
Pracodawcy zatrudniający pracowników z wynagrodzeniem na poziomie minimalnym powinni do końca roku przygotować aneksy do umów oraz zaktualizować regulaminy wynagradzania.
Składki ZUS przedsiębiorców w 2027 r. — kolejny rekord
Podstawą wymiaru składek społecznych przedsiębiorców opłacających tzw. duży ZUS jest 60% prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia. Zgodnie z projektem ustawy budżetowej na 2027 r. prognoza ta wynosi 9971 zł (wobec 9420 zł w 2026 r.). W praktyce oznacza to:
- podstawę wymiaru składek: 5982,60 zł (w 2026 r. — 5652 zł),
- łączne składki społeczne z dobrowolnym chorobowym oraz Funduszem Pracy: ok. 2039,46 zł miesięcznie (w 2026 r. — 1926,76 zł),
- wzrost o ok. 112,70 zł miesięcznie, czyli ponad 1352 zł w skali roku.
Do powyższych kwot należy doliczyć składkę zdrowotną, która obliczana jest odrębnie i zależy od formy opodatkowania oraz osiąganych dochodów lub przychodów.
Preferencyjny ZUS również w górę
Przedsiębiorcy w pierwszych latach działalności, opłacający składki od 30% minimalnego wynagrodzenia, także zapłacą więcej. Podstawa wymiaru wzrośnie do 1485 zł (30% z 4950 zł), co daje ok. 469,85 zł składek społecznych miesięcznie wobec ok. 456,18 zł w 2026 r.
Bez zmian pozostają zasady ulgi Mały ZUS Plus — przedsiębiorcy, których przychód w poprzednim roku nie przekroczył 120 000 zł, nadal mogą opłacać składki społeczne od podstawy uzależnionej od dochodu. Trzeba jednak pamiętać, że zgodnie z obecnie obowiązującymi zasadami wraz ze wzrostem płacy minimalnej rośnie także minimalna składka zdrowotna, której podstawa dla większości przedsiębiorców jest powiązana z minimalnym wynagrodzeniem.
Jak przygotować firmę na zmiany?
Do końca 2026 r. warto:
- uwzględnić wyższe składki ZUS i koszty wynagrodzeń w budżecie na 2027 r.,
- zweryfikować opłacalność wybranej formy opodatkowania — wysokość składki zdrowotnej różni się w zależności od skali podatkowej, podatku liniowego i ryczałtu,
- sprawdzić, czy firma spełnia warunki ulg składkowych (ulga na start, preferencyjny ZUS, Mały ZUS Plus, wakacje składkowe),
- przygotować aneksy do umów dla pracowników wynagradzanych stawką minimalną oraz zaktualizować stawki w umowach zlecenia.
Ostateczne, oficjalne kwoty składek ZUS na 2027 r. zostaną potwierdzone po uchwaleniu ustawy budżetowej, jednak dotychczasowa praktyka pokazuje, że prognoza przeciętnego wynagrodzenia z projektu budżetu rzadko ulega zmianie. Nasze biuro na bieżąco monitoruje proces legislacyjny i poinformuje Państwa o ostatecznych wartościach.